Hoe je gedachten je op sleeptouw nemen Gedachten zijn geen feiten!

31 jan 2017 - Reacties

Herken je dat? Je hebt een slechte dag gehad. Niets liep zoals je had gewild. Alles was anders dan je had gewenst. In de vergadering opperde jij iets, was iedereen tegen. En er was weerstand. Iemand zei: “We moeten niet gelijk linksaf slaan.” Je manager zei: “Het zou ook wel eens heel anders kunnen.” Je bent enorm gefrustreerd; je idee werd niet opgepakt. En je snapt maar niet waarom. Ook bij het project waarvan jij projectleider bent, lijkt het erop of niemand er aan werkt. Je ziet ze nauwelijks. Je hebt de overtuiging dat jij de enige bent die wat doet. Je baalt enorm. Zo’n dag, dit soort gedachten. Herkenbaar?

Zelfkritiek is ook maar een gedachte

Stel je eens voor dat je dit verhaal op een andere manier zou vertellen. Want elke dag vertellen we onszelf verhalen. Bijvoorbeeld: dat het vandaag een slechte dag was. Dat is dan onze interpretatie van de dag. Want of iets slecht of goed is of iets daartussenin, dat hangt af van je eigen norm. Je bepaalt zelf je gedachten over de dag. Je bedenkt zelf je interpretaties en je zet zelf je norm neer, waarmee je zelf een oordeel geeft. Iemand zou wel eens een heel ander oordeel over de dag kunnen hebben, terwijl die hetzelfde meemaakt.

Moet je altijd iets ergens van vinden?

Oké. Even opnieuw: “Hoe was mijn dag?” De vraag is of je überhaupt deze vraag moet stellen. We stellen onszelf vaak de vraag wat we ergens van vinden. Vind ik iets goed, vind ik iets mooi, vind ik iets overtuigend? Het lijkt wel of we overal wat van moeten vinden. Niet alleen over onszelf, maar ook over de ander. Moeten we ook werkelijk wat van onze dag vinden? Gaat het ons werkelijk helpen als we wat van de dag vinden?

Ik denk dat het slim is om je inderdaad af en toe af te vragen wat je ergens van vindt. Met name als het gaat over keuzes maken. Of als je wilt evalueren hoe je het een andere keer anders kunt doen. Of als het urgent is en je jouw mening moet geven om iets kracht bij te zetten. In alle andere gevallen vraag ik me af of je continu iets moet vinden, je oordeel moet geven. Hoe helpt dat ten aanzien van je taak? Hoe helpt dat ten aanzien van het issue? Of is er iets anders dat meer helpt dan oordeel op (elkaars) oordeel te stapelen?

Start met je observaties

Even terug naar die dag. Stel je voor dat je de dag wilt evalueren. Dat je dat nuttig lijkt, waardevol voor je taak. Wat nou als je het vanuit je observaties – dat wat er feitelijk gebeurde – op een rij zet. Zou dat ook een manier van evalueren kunnen zijn, die tot hele andere resultaten en mogelijke inzichten kan leiden? De observaties zouden dan zijn:

Er was een bijeenkomst met vijf mensen. We zaten in een kamer van drie bij drie. En ik vertelde bij het begin mijn idee over een nieuw project dat ik wil opstarten. Mijn collega links van mij rechtte zijn rug en zei: “We moeten niet gelijk links afslaan.” Mijn manager vulde hem aan en zei: “Het zou ook wel eens heel anders kunnen. Ik vind dat we daar nog even allemaal heel goed over moeten nadenken. Bedankt voor de inbreng.” Daarna ging de manager over op overige acties die hij nog wilde bespreken. Na de vergadering heb ik gewerkt aan het project waar ik projectleider van ben. Ik heb de andere mensen niet gezien of gesproken die ook in dit project zitten.

Als je op deze meer objectieve wijze je dag beschrijft – dus wat er feitelijk gebeurt, wat er feitelijk wordt gezegd en wat je zag – wordt het minder een verhaal met jouw interpretaties en leidt het minder tot normeringen. Vanuit hier kun je gaan ontdekken wat er werkelijk aan de hand zou kunnen zijn, kun je gaan vragen bij anderen hoe zij erin staan.

Verdiepend spreken met elkaar

Welke vragen zou je jezelf of de ander kunnen stellen als je naar de observaties kijkt? Want volgens mij zijn de zinnen die geuit zijn en de dingen die gebeurd zijn, echt op meerdere manieren te interpreteren. Feitelijk weet je nog niets als mensen de zinnen uit de vergadering uiten.

Ik zou bijvoorbeeld heel nieuwsgierig zijn naar het volgende:

- Wat bedoelde de eerste collega met “We moeten niet gelijk links afslaan”?

- Wat verstond je manager onder “Het zou ook heel anders kunnen”?

- En waar moeten we nog eens over nadenken? Jouw idee of nog iets anders?

En in het proces :

- Wat hebben jullie nu afgesproken over jouw idee? Wat is er nu feitelijk afgesproken waarover jullie nadenken en heeft iedereen dat ook scherp voor ogen?

Jouw eerste evaluatie van de dag was: “Het was een dag waarin het niet zo zou gaan als gewenst.” Die zou zomaar heel anders vertaald kunnen worden als je de antwoorden op deze vragen hebt. Het zou zomaar kunnen zijn dat je inbreng wordt gewaardeerd en dat je collega’s concreet willen nadenken over deze optie?

De snelheid van de dialoog vertraagd

Juist omdat je in je eigen interpretaties en normeringen bent verzonken, en niet meer op de feiten let, gaat het vaak mis. Ook omdat de feitelijke zinnen niet echt uitgediept worden en we in onze sneltreinvaart vergeten elkaar echt te begrijpen. Daardoor zie je dat er veel langs elkaar heen wordt gepraat. Daardoor zie je dat er veel opmerkingen op elkaar worden gestapeld, zonder dat we ons verdiepen wat de opmerking precies inhoudt. Daar waar het belangrijk is elkaar te begrijpen, interpreteren we de feiten, in plaats van dat we echt verbinding maken en begrijpen wat de ander bedoelt. In de snelheid worden we slordig – met alle gevolgen van dien.

Wat je vaak mist in organisaties, is die werkelijk verdiepende dialoog. We uiten zinnen. We denken er iets over. We uiten nieuwe zinnen vol containerbegrippen die van alles kunnen betekenen. We interpreteren die begrippen en denken, afhankelijk van ons eigen referentiekader, dat we de ander begrijpen en we gaan met deze interpretaties aan de haal. Ik heb op veel afdelingen een trieste situatie van onbegrip en langs elkaar leven zien ontstaan. En zelfs in vele huiskamers sijpelt dit door. Een verdiepend gesprek waarbij we verkennen wat de ander bedoelt en zoeken naar elkaars beelden, kan hier heel verhelderd en verbindend werken. En dat leidt uiteindelijk ook nog eens tot meer snelheid en efficiëntie

Als we ons verhaal vertellen, wat vertellen we dan niet?

Iedereen vertelt zichzelf elke dag weer zijn eigen verhaal. En ook aan anderen vertel je een verhaal.

Vertellen we echt ons verhaal of vertellen we onze interpretatie en normeringen? Vertellen we de feiten of vertellen wat we ervan vinden of erover denken? Als je deze interpretaties eruit leert te halen, kun je juist over mogelijke interpretaties je gesprek hebben en ondervinden wat er aan de hand is, zodat je kunt spreken over de essentie. En daarover in verbinding met elkaar blijven.

Herken je je in bovenstaande situatie? Wil jij ook meer verbinding, begrip en professionalisering van je team? Zie je uitdagingen in jullie wijze van communicatie? Ga eens een verkennend gesprek aan met Diane Siemelink van Verse Peper.

Diane Siemelink is interventiekundige, onderzoeker en marketeer. Zij helpt organisaties met marketing- en veranderkundige vragen. Zij helpt met hun groei. Als mensen elkaar beter verstaan en begrijpen kan verbinding tot bloei leiden. Graag zet ze zich daar in jullie organisatie voor in!

Laat een reactie achter

 
  • Saskia 07-03-2017 om 16:32

    Dank voor je coaching! Ik je tekst herken ik nu waar ik vastliep en waar ik anders kan denken. Dat heeft mij en mijn team enorm geholpen!

Reacties

Wat vind jij van dit artikel? Graag hoor ik jouw mening, tips en visie! Delen is tenslotte vermenigvuldigen.

Laat een reactie achter
Diane Siemelink, Owner Verse Peper

Diane Siemelink, Owner Verse Peper

Diane Siemelink denkt graag mee met uitdagende veranderkundige vraagstukken. Bij organisaties gaat het om de mensen. En de diensten die zij bieden en vormgeven. 

Ze helpt organisatie met hun uitdagingen. Door mensen anders te laten kijken. Nieuwe mogelijkheden in hun repetoire toe te voegen. Ze komt ze met een frisse blik en scherpe vragen. Brengt de buitenwereld binnen. Waardoor nieuwe mogelijkheden ontstaan. Ze staat voor duurzame resultaten.

Ze helpt teams en individuen met hun (persoonlijke) groei. Ze verzorgt onder andere trainingen en interventies op het gebied van "Waardenloos luisteren", "Verse Blik" , "Buiten de lijnen," en Energieboost. Ze Coacht leidinggevenden en teammanagers om veranderingen te realiseren. En is veelvuldig spreker en inspirator als het gaat om deze onderwerpen. 

Diane Siemelink is afgestudeerd als Sociaal Wetenschapper aan de Universiteit Utrecht. Zij heeft studies gevolgd bij het Tias in retail- en dienstenmarketing en is ze opgeleid en werkzaam als veranderkundige/ Interventiekundige. Ze heeft jarenlange ervaring bij dienstverlenende organisaties, non-profit en profit organisaties.